blanco.gif (45 bytes)
Cultuur (Bunka)

Bloemschikken Gevechtssporten Origami  Schilder- en tekenkunst Theeceremonie Traditionele kledij

Japan kent een bijzondere cultuur en ondanks al die Westerse invloeden weet het al zijn tradities uitstekend te behouden. Traditionele dansen, muziek, kledij...noem maar op, worden hoog in het vaandel gedragen. Naast al die uiterlijke kenmerken zeg maar, zit er ook iets typisch Japans binnenin. Met andere woorden in hun karakter. En dat is de schaamte. Wij kunnen wel tegen een belediging maar een Japanner geraakt hierdoor in paniek, wordt kwaad of trekt zich helemaal terug. Men voelt zich al snel beledigd als je een Japanner niet de nodige eerbied, volgens zijn rang, betoont. Daarnaast is er het overheersende groepsgevoel, het is belangrijk ergens bij te horen en vooral dan bij het bedrijf waar men werkt. Niet mee op stap gaan (op café onder andere) wordt als een belediging opgevat en zorgt voor uitsluiting van desbetreffende persoon. Eigen inbreng, creativiteit is ook uit den boze. Creativiteit is voor de Japanners steeds een vreemde term gebleven, al tracht men tegenwoordig er verandering in te brengen door in scholen ook creativiteit aan bod te laten komen (bijvoorbeeld meer zelfstandige opdrachten naar vrije keuze...). Het gebrek aan creativiteit is overal te merken: sobere huisinterieurs, de verplichte uniformen voor werk en school, en evenzeer in de kunst. Alles is aan strenge regels gebonden, dit sus en dat zo...   Improvisatie, wat is dat? Maar, zoals eerder al vermeld, ze beseffen het en werken eraan maar zoiets gebeurt niet van de één op de andere dag.
Naast dat schaamtegevoel, en de non-creativeit..., kent men in Japan zeer sterk de giri. Het is de verplichting die men voelt als iemand anders hen een bepaalde dienst heeft bewezen. Men voelt zich verplicht om hier iets tegenover te stellen. Maar! De giri mag niet te groot zijn want anders is er geen balans. Bijvoorbeeld iemand koopt voor u een reisklokje van €5 voor uw verjaardag, dan heeft u dus een giri ter waarde van €5 ten opzichte van die persoon. Klinkt belachelijk maar zij hechten er veel belang aan, zeker de nog oudere generaties.
In de huidige Japanse cultuur zijn nog veel oude gebruiken te vinden, die terug te voeren zijn tot de typische oude Japanse cultuur. De beleving van het shintoïsme naast het boeddhisme, het dragen van traditionele kledij voor vrouwen en mannen (kimono), de theeceremonie (chanoyu), de vele matsuri waar we het daarnet over gehad hebben... zijn gewoontes en gebruiken die al honderden jaren oud zijn. Wat minder oud is zijn  onder meer de geisha’s, kabuki theater, sommige gevechtssporten enz. Het is niet de bedoeling om hier heel de Japanse cultuur uiteen te zetten, daarom dat ik geopteerd heb om slechts enkele facetten eruit te nemen en kort toe te lichten.

Bloemschikken (Ikebana)
35  Uitleg rond een Japans bloemstuk.34b  Japans bloemstukJapanse bloemsierkunst vindt zijn oorsprong in aloude boeddhistische bloemenoffers en is dan zo in de 15e eeuw geëvolueerd naar een specifieke kunsttak met zelfs verschillende stijlen en scholen (~onze schilderkunst). Er wordt veel aandacht gegeven aan de keuze van de planten, de houder (vaas of iets dergelijks), het plaatsen van de takken en voornamelijk de relatie tussen de takken en de houder, alsook kleurschakeringen enz.  Het zit dus complexer ineen dan het gebruik van bloemen en planten louter ter decoratie.
Zo heb je bijvoorbeeld een stijl die gekend is als rikka (wat ‘rechtopstaande bloemen’ betekent).
Aan 7 takken worden complexe boeddhistische symbolen uit de kosmologie toegevoegd. In de late 17e eeuw ontstond er een andere stijl, shoka of seika genoemd die als basisprincipe heeft dat 3 hoofdtakken tot een ongelijke driehoek samengebracht moeten worden. De idee was om de plant zijn essentie en zijn natuurlijke groei mee te delen. Vandaag zijn er ongeveer geschat, zo’n 3000 ikebana scholen te Japan.

Gevechtssporten
De sumo en zijn geworstel
H Animatie Sumoworstelaar30 SumowedstrijdHoe is deze gekke sport toch ontstaan? Het eerste geschreven boek in Japan, de Koijki (ca.712), beschrijft een worstelwedstrijd (sumo geheten) tussen twee goden (Takemikazuchi en Takeminakata). Volgens de legende hing daar het voortbestaan van het land vanaf. Takemikazuchi won en werd de leider van het land. Al zo’n 2000 jaar bestaat deze sport, die van bij het begin werd opgedragen aan de goden en gepaard ging met muziek, poëzie, dans en drama. Nu nog is de sport onlosmakelijk verbonden met verscheidene rituelen hoewel het in weze wel veranderd is, gemoderniseerd als het ware. Want vroeger was sumo een combinatie van worstelen, boksen en judo. De wedstrijden waren gewelddadig en hadden weinig regels. Nu zijn er meer en duidelijkere regels alsook technieken. De bedoeling is echter altijd al geweest om de tegenstander uit de ring te krijgen of op de grond. Eén teen over de grens van de ring of een vingertopje tegen de grond en je hebt verloren. De gevechten zijn kort en beginnen eerst met rituelen waarbij onder andere zout in de ring wordt gegooid als zuivering. Sumoworstelaars zijn grote (letterlijk en figuurlijk) beroemdheden in Japan en moeten om faam te bereiken zwaar trainen. Opmerking: in tegenstelling tot wat de meeste van ons denken zijn er ook lichtgewichten die aan sumo worstelen doen! 
Kendo
31  Uitrusting voor KendoKendo betekent letterlijk ‘de weg van het zwaard’. Het is voornamelijk een verdedigingskunst dat zowel lichaam als geest traint en iemands karakter vormt. Men strijdt met twee, tegenover elkaar, en verdedigt zich met een bamboe zwaard (een stok dus). In deze sport draagt men traditionele kledij en een beschermend masker. Terwijl men strijdt somt men zijn goede punten op en toont men zijn eigen moed door luid te schreeuwen.  Is voortgevloeid uit de gevechtskunst van de samoerai die wel met echte zwaarden vochten en dezen telkens met beide handen vasthielden.
Jujitsu
32 Jujitsu in de Middeleeuwen33  Jujitsu nuWat ook van de samoerai afkomstig is, is de gevechtskunst Jujitsu (ju betekent soepel; jitsu betekent kunst). Het was vroeger de verzamelnaam voor de vecht- en verdedigingstechniek van de samoerai buiten het vechten met een zwaard. Tegenwoordig wordt deze vechtkunst judo genoemd en is het een wereldsport geworden. De bedoeling van deze sport is om de tegenstander op de grond te krijgen met fijne soepele bewegingen. Alleen gooien en vastgrijpen is hierbij toegestaan.
Karate7
Karate wil zeggen: lege hand (kara = leeg; te = hand). Nog een andere kunst in zelfverdediging dat geen wapens gebruikt en zich baseert op drie basistechnieken: schoppen, armslagen en stoten. Daarin wordt nog eens onderscheidt gemaakt tussen verdedigings- en aanvaltechnieken. Karate is ontstaan op het eiland Okinawa, één van de Ryukyu eilanden tussen China en Japan. In 1609 veroverden Japanse troepen het eiland en namen de toenmalige koning gevangen. De Japanse troepen namen alle wapens in beslag, zodat de bevolking zich met blote handen moest verdedigen. De trainingsmethoden van de bevolking van Okinawa en de Chinese vechtkunst werden gecombineerd met agrarische werktuigen zoals sikkels (kama) en handvaten van rijstmalers (tonfa).De huidige vorm van karate werd in Japan geïntroduceerd in 1922 door G. Funakoshi, geboren op het eiland Okinawa. Karate werd een levenswijze voor de Japanners en werd voor het eerst in de Westerse wereld geïntroduceerd kort na W.O. II.

Origami8
I Gevouwen kraanvogel37  Bloemstuk uit papierOrigami is het vouwen van een vierkant stuk gekleurd papier in verschillende vormen. Van een stuk papier kun je zo vogels, honden, en zelfs gorilla’s maken. Als iemand erg ziek is vouwen familieleden en vrienden vaak een duizendtal papieren kraanvogels (tsuru) als gebed voor beterschap.

Schilder- en tekenkunst
38  HokkusaiJapan heeft net zoals ons, een eigen schilderkunst. Zo kenden ze vroeger bijvoorbeeld het schilderen op perkamentrollen (emakimono) en het tekenen met inkt (suibokuga). Men hanteert dit nog maar meestal schildert men nu modern, volgens de westerse kunst. Ukiyo-e is nog bekender in Japan én erbuiten. Deze kunststroming kwam tot enorme bloei tijdens de Edo periode (1600-1868) en kon rekenen op een grote interesse in de middenklasse. In de late 19e eeuw had het zelfs een grote invloed op Franse impressionisten zoals Claude Monet bijvoorbeeld
Maar nu weten we nog niet wat voor kunst het is. Wel, er wordt, in plaats van te schilderen op doeken, met houtgravures gewerkt die dan met inkt op papier gedrukt worden.  Dit ook in kleur. Waarvoor werden deze houtsneden gebruikt? Om prenten te maken voor boekillustraties, om portretten van acteurs uit het Kabuki theater aan hun fans te kunnen verkopen en dergelijke meer. De beroemdste vertegenwoordiger van Ukiyo-e is Hokusai Katsushika (1760-1849). Deze man, afkomstig uit een boerenfamilie, werkte als jongeling bij een boekhandel en geraakte geïnteresseerd in de uitgestalde drukken. Al gauw begon hij zijn eigen illustraties te maken en ontwikkelde een eigen stijl: deze was zeer individualistisch (ongebruikelijk voor een Japanner!) en bestond zowel uit Chinese en Japanse als Westerse elementen. Zijn landschappen zijn zeer realistisch en soms ook wat aan de satirische kant. Heel gekend zijn zijn 36 uitzichten op de vulkaan Fuji (verschenen in 1831). 

Theeceremonie (Chanoyu)
36  TheeceremonieChanoyu is een zeer gestructureerde manier van groene thee bereiden in het gezelschap van gasten. Het is een opeenstapeling van artistieke creativiteit, gevoeligheid voor de natuur, religieuze gedachten en met mensen communiceren. De oorsprong is te zoeken in de vroege Kamakura periode (1185-1333) wanneer de Japanse priester Eisai terugkeerde van China (had daar gestudeerd) en hij het theeritueel meebracht dat in Chinese tempels (Boeddhistische) eertijds uitgevoerd werd. Net zoals bij Ikebana ontpopten scholen met theemeesters aan het hoofd, als paddestoelen uit de grond. Ura Senke en Omote Senke zijn de 2 belangrijkste hedendaagse scholen te Japan. Beiden zijn gesticht door opvolgers van Rikyu (Theemeester die het ritueel perfectioneerde tot zijn huidige vorm). Vaak wordt dit ook op de middelbare scholen aangeleerd, kwestie van de studenten goede manieren bij te brengen.
De ceremonie
De thee wordt bereid en geserveerd in een speciale kamer, de theekamer. De kamer zelf is sober en niet versierd op een perkamentrol na en wat bloemen in een vaas. De kamer zelf is wel omgeven door een mooie tuin.  De perkamentrol zorgt voor de toepasselijke spirituele sfeer (wat daar nu juist op staat? dat heb ik niet teruggevonden). De bloemen zijn simpelweg gebonden aan het seizoen en lijken niet ‘gerangschikt’ te zijn maar dat is uiteraard maar schijn, er wordt daar erg goed over nagedacht. Gedurende de ceremonie worden er twee soorten van thee geserveerd. De koicha (dikke thee) wordt ingeschonken in slechts één kom waarvan alle gasten drinken. De usucha (dunne thee) wordt dan wel individueel geserveerd.

Traditionele kledij
43 Annelies in furisode.41  Getrouwde vrouw in kimono.Vroeger droeg iedereen ze in Japan want kimono stond als algemene term voor kledij. Maar, vooral tijdens de Edo periode, kende de kimono grote modetrends. Het uiterlijk ervan werd meermaals gewijzigd. De rijken droegen ze graag uitgevoerd in zijde. De kimono is nog steeds in trek maar wordt alleen op feesten en ceremonies (bijvoorbeeld theeceremonie) gedragen. Op normale dagen dragen de Japanners gewoon hetzelfde als in het Westen.
Hoe ziet de kimono eruit? 
Hoe wordt het gedragen?
Een kimono wordt om het lichaam gewikkeld en vastgebonden met een obi (een brede, dikke band uit dezelfde stof als de kimono), althans bij de vrouw. Bij de man bestaat de kimono uit twee delen, een hemd en een wijde broek. Het hemd wordt ook vastgebonden maar niet met zo’n brede band als bij de vrouwen. Het is ook anders gekleurd: die van de mannen zijn donker, vaak gewoon zwart, die van de vrouwen is vrolijk gekleurd. Maar naarmate men ouder wordt, moeten de kimono’s ook ingetogener zijn.
Het is blijkbaar zeer moeilijk om een kimono aan te doen want het neemt meestal een dik half uur in beslag. Veel vrouwen volgen dan ook les voor. Bij een kimono worden geen schoenen gedragen maar hoge houten sandalen, geta genoemd ofwel sandalen uit katoen of leer (zori). Men draagt ook enkel witte katoenen sokken (tabi) erbij die een gleuf hebben tussen de grote en 2e teen, waar het riempje van de sandaal tussen moet. Tenslotte zeg ik er ook nog bij dat wat de vrouw draagt als kimono vroeger (en nu ook eigenlijk) haar sociale status duidelijk maakte. Zo heb je dus een verschil tussen kimono’s voor ongetrouwde meisjes en kimono’s voor getrouwde vrouwen. Het verschil is namelijk dat ongetrouwde meisjes het met lange, brede mouwen dragen en de getrouwde met smallere en ook wel kortere mouwen.
40  Man in kimono. 42  Kinderen in kimono. J Geta

7Cf.:overgenomen uit http://www.wikf.nl/Dutch/algemeen.html
8Cf.: overgenomen uit http://www.nl.emb-japan.go.jp/japannu/leven/leven.htm
Nippon-Cultuur
blanco.gif (45 bytes)
Cultuur (Bunka)

Bloemschikken Gevechtssporten Origami  Schilder- en tekenkunst Theeceremonie Traditionele kledij

Japan kent een bijzondere cultuur en ondanks al die Westerse invloeden weet het al zijn tradities uitstekend te behouden. Traditionele dansen, muziek, kledij...noem maar op, worden hoog in het vaandel gedragen. Naast al die uiterlijke kenmerken zeg maar, zit er ook iets typisch Japans binnenin. Met andere woorden in hun karakter. En dat is de schaamte. Wij kunnen wel tegen een belediging maar een Japanner geraakt hierdoor in paniek, wordt kwaad of trekt zich helemaal terug. Men voelt zich al snel beledigd als je een Japanner niet de nodige eerbied, volgens zijn rang, betoont. Daarnaast is er het overheersende groepsgevoel, het is belangrijk ergens bij te horen en vooral dan bij het bedrijf waar men werkt. Niet mee op stap gaan (op café onder andere) wordt als een belediging opgevat en zorgt voor uitsluiting van desbetreffende persoon. Eigen inbreng, creativiteit is ook uit den boze. Creativiteit is voor de Japanners steeds een vreemde term gebleven, al tracht men tegenwoordig er verandering in te brengen door in scholen ook creativiteit aan bod te laten komen (bijvoorbeeld meer zelfstandige opdrachten naar vrije keuze...). Het gebrek aan creativiteit is overal te merken: sobere huisinterieurs, de verplichte uniformen voor werk en school, en evenzeer in de kunst. Alles is aan strenge regels gebonden, dit sus en dat zo...   Improvisatie, wat is dat? Maar, zoals eerder al vermeld, ze beseffen het en werken eraan maar zoiets gebeurt niet van de één op de andere dag.
Naast dat schaamtegevoel, en de non-creativeit..., kent men in Japan zeer sterk de giri. Het is de verplichting die men voelt als iemand anders hen een bepaalde dienst heeft bewezen. Men voelt zich verplicht om hier iets tegenover te stellen. Maar! De giri mag niet te groot zijn want anders is er geen balans. Bijvoorbeeld iemand koopt voor u een reisklokje van €5 voor uw verjaardag, dan heeft u dus een giri ter waarde van €5 ten opzichte van die persoon. Klinkt belachelijk maar zij hechten er veel belang aan, zeker de nog oudere generaties.
In de huidige Japanse cultuur zijn nog veel oude gebruiken te vinden, die terug te voeren zijn tot de typische oude Japanse cultuur. De beleving van het shintoïsme naast het boeddhisme, het dragen van traditionele kledij voor vrouwen en mannen (kimono), de theeceremonie (chanoyu), de vele matsuri waar we het daarnet over gehad hebben... zijn gewoontes en gebruiken die al honderden jaren oud zijn. Wat minder oud is zijn  onder meer de geisha’s, kabuki theater, sommige gevechtssporten enz. Het is niet de bedoeling om hier heel de Japanse cultuur uiteen te zetten, daarom dat ik geopteerd heb om slechts enkele facetten eruit te nemen en kort toe te lichten.

Bloemschikken (Ikebana)
35  Uitleg rond een Japans bloemstuk.34b  Japans bloemstukJapanse bloemsierkunst vindt zijn oorsprong in aloude boeddhistische bloemenoffers en is dan zo in de 15e eeuw geëvolueerd naar een specifieke kunsttak met zelfs verschillende stijlen en scholen (~onze schilderkunst). Er wordt veel aandacht gegeven aan de keuze van de planten, de houder (vaas of iets dergelijks), het plaatsen van de takken en voornamelijk de relatie tussen de takken en de houder, alsook kleurschakeringen enz.  Het zit dus complexer ineen dan het gebruik van bloemen en planten louter ter decoratie.
Zo heb je bijvoorbeeld een stijl die gekend is als rikka (wat ‘rechtopstaande bloemen’ betekent).
Aan 7 takken worden complexe boeddhistische symbolen uit de kosmologie toegevoegd. In de late 17e eeuw ontstond er een andere stijl, shoka of seika genoemd die als basisprincipe heeft dat 3 hoofdtakken tot een ongelijke driehoek samengebracht moeten worden. De idee was om de plant zijn essentie en zijn natuurlijke groei mee te delen. Vandaag zijn er ongeveer geschat, zo’n 3000 ikebana scholen te Japan.

Gevechtssporten
De sumo en zijn geworstel
H Animatie Sumoworstelaar30 SumowedstrijdHoe is deze gekke sport toch ontstaan? Het eerste geschreven boek in Japan, de Koijki (ca.712), beschrijft een worstelwedstrijd (sumo geheten) tussen twee goden (Takemikazuchi en Takeminakata). Volgens de legende hing daar het voortbestaan van het land vanaf. Takemikazuchi won en werd de leider van het land. Al zo’n 2000 jaar bestaat deze sport, die van bij het begin werd opgedragen aan de goden en gepaard ging met muziek, poëzie, dans en drama. Nu nog is de sport onlosmakelijk verbonden met verscheidene rituelen hoewel het in weze wel veranderd is, gemoderniseerd als het ware. Want vroeger was sumo een combinatie van worstelen, boksen en judo. De wedstrijden waren gewelddadig en hadden weinig regels. Nu zijn er meer en duidelijkere regels alsook technieken. De bedoeling is echter altijd al geweest om de tegenstander uit de ring te krijgen of op de grond. Eén teen over de grens van de ring of een vingertopje tegen de grond en je hebt verloren. De gevechten zijn kort en beginnen eerst met rituelen waarbij onder andere zout in de ring wordt gegooid als zuivering. Sumoworstelaars zijn grote (letterlijk en figuurlijk) beroemdheden in Japan en moeten om faam te bereiken zwaar trainen. Opmerking: in tegenstelling tot wat de meeste van ons denken zijn er ook lichtgewichten die aan sumo worstelen doen! 
Kendo
31  Uitrusting voor KendoKendo betekent letterlijk ‘de weg van het zwaard’. Het is voornamelijk een verdedigingskunst dat zowel lichaam als geest traint en iemands karakter vormt. Men strijdt met twee, tegenover elkaar, en verdedigt zich met een bamboe zwaard (een stok dus). In deze sport draagt men traditionele kledij en een beschermend masker. Terwijl men strijdt somt men zijn goede punten op en toont men zijn eigen moed door luid te schreeuwen.  Is voortgevloeid uit de gevechtskunst van de samoerai die wel met echte zwaarden vochten en dezen telkens met beide handen vasthielden.
Jujitsu
32 Jujitsu in de Middeleeuwen33  Jujitsu nuWat ook van de samoerai afkomstig is, is de gevechtskunst Jujitsu (ju betekent soepel; jitsu betekent kunst). Het was vroeger de verzamelnaam voor de vecht- en verdedigingstechniek van de samoerai buiten het vechten met een zwaard. Tegenwoordig wordt deze vechtkunst judo genoemd en is het een wereldsport geworden. De bedoeling van deze sport is om de tegenstander op de grond te krijgen met fijne soepele bewegingen. Alleen gooien en vastgrijpen is hierbij toegestaan.
Karate7
Karate wil zeggen: lege hand (kara = leeg; te = hand). Nog een andere kunst in zelfverdediging dat geen wapens gebruikt en zich baseert op drie basistechnieken: schoppen, armslagen en stoten. Daarin wordt nog eens onderscheidt gemaakt tussen verdedigings- en aanvaltechnieken. Karate is ontstaan op het eiland Okinawa, één van de Ryukyu eilanden tussen China en Japan. In 1609 veroverden Japanse troepen het eiland en namen de toenmalige koning gevangen. De Japanse troepen namen alle wapens in beslag, zodat de bevolking zich met blote handen moest verdedigen. De trainingsmethoden van de bevolking van Okinawa en de Chinese vechtkunst werden gecombineerd met agrarische werktuigen zoals sikkels (kama) en handvaten van rijstmalers (tonfa).De huidige vorm van karate werd in Japan geïntroduceerd in 1922 door G. Funakoshi, geboren op het eiland Okinawa. Karate werd een levenswijze voor de Japanners en werd voor het eerst in de Westerse wereld geïntroduceerd kort na W.O. II.

Origami8
I Gevouwen kraanvogel37  Bloemstuk uit papierOrigami is het vouwen van een vierkant stuk gekleurd papier in verschillende vormen. Van een stuk papier kun je zo vogels, honden, en zelfs gorilla’s maken. Als iemand erg ziek is vouwen familieleden en vrienden vaak een duizendtal papieren kraanvogels (tsuru) als gebed voor beterschap.

Schilder- en tekenkunst
38  HokkusaiJapan heeft net zoals ons, een eigen schilderkunst. Zo kenden ze vroeger bijvoorbeeld het schilderen op perkamentrollen (emakimono) en het tekenen met inkt (suibokuga). Men hanteert dit nog maar meestal schildert men nu modern, volgens de westerse kunst. Ukiyo-e is nog bekender in Japan én erbuiten. Deze kunststroming kwam tot enorme bloei tijdens de Edo periode (1600-1868) en kon rekenen op een grote interesse in de middenklasse. In de late 19e eeuw had het zelfs een grote invloed op Franse impressionisten zoals Claude Monet bijvoorbeeld
Maar nu weten we nog niet wat voor kunst het is. Wel, er wordt, in plaats van te schilderen op doeken, met houtgravures gewerkt die dan met inkt op papier gedrukt worden.  Dit ook in kleur. Waarvoor werden deze houtsneden gebruikt? Om prenten te maken voor boekillustraties, om portretten van acteurs uit het Kabuki theater aan hun fans te kunnen verkopen en dergelijke meer. De beroemdste vertegenwoordiger van Ukiyo-e is Hokusai Katsushika (1760-1849). Deze man, afkomstig uit een boerenfamilie, werkte als jongeling bij een boekhandel en geraakte geïnteresseerd in de uitgestalde drukken. Al gauw begon hij zijn eigen illustraties te maken en ontwikkelde een eigen stijl: deze was zeer individualistisch (ongebruikelijk voor een Japanner!) en bestond zowel uit Chinese en Japanse als Westerse elementen. Zijn landschappen zijn zeer realistisch en soms ook wat aan de satirische kant. Heel gekend zijn zijn 36 uitzichten op de vulkaan Fuji (verschenen in 1831). 

Theeceremonie (Chanoyu)
36  TheeceremonieChanoyu is een zeer gestructureerde manier van groene thee bereiden in het gezelschap van gasten. Het is een opeenstapeling van artistieke creativiteit, gevoeligheid voor de natuur, religieuze gedachten en met mensen communiceren. De oorsprong is te zoeken in de vroege Kamakura periode (1185-1333) wanneer de Japanse priester Eisai terugkeerde van China (had daar gestudeerd) en hij het theeritueel meebracht dat in Chinese tempels (Boeddhistische) eertijds uitgevoerd werd. Net zoals bij Ikebana ontpopten scholen met theemeesters aan het hoofd, als paddestoelen uit de grond. Ura Senke en Omote Senke zijn de 2 belangrijkste hedendaagse scholen te Japan. Beiden zijn gesticht door opvolgers van Rikyu (Theemeester die het ritueel perfectioneerde tot zijn huidige vorm). Vaak wordt dit ook op de middelbare scholen aangeleerd, kwestie van de studenten goede manieren bij te brengen.
De ceremonie
De thee wordt bereid en geserveerd in een speciale kamer, de theekamer. De kamer zelf is sober en niet versierd op een perkamentrol na en wat bloemen in een vaas. De kamer zelf is wel omgeven door een mooie tuin.  De perkamentrol zorgt voor de toepasselijke spirituele sfeer (wat daar nu juist op staat? dat heb ik niet teruggevonden). De bloemen zijn simpelweg gebonden aan het seizoen en lijken niet ‘gerangschikt’ te zijn maar dat is uiteraard maar schijn, er wordt daar erg goed over nagedacht. Gedurende de ceremonie worden er twee soorten van thee geserveerd. De koicha (dikke thee) wordt ingeschonken in slechts één kom waarvan alle gasten drinken. De usucha (dunne thee) wordt dan wel individueel geserveerd.

Traditionele kledij
43 Annelies in furisode.41  Getrouwde vrouw in kimono.Vroeger droeg iedereen ze in Japan want kimono stond als algemene term voor kledij. Maar, vooral tijdens de Edo periode, kende de kimono grote modetrends. Het uiterlijk ervan werd meermaals gewijzigd. De rijken droegen ze graag uitgevoerd in zijde. De kimono is nog steeds in trek maar wordt alleen op feesten en ceremonies (bijvoorbeeld theeceremonie) gedragen. Op normale dagen dragen de Japanners gewoon hetzelfde als in het Westen.
Hoe ziet de kimono eruit? 
Hoe wordt het gedragen?
Een kimono wordt om het lichaam gewikkeld en vastgebonden met een obi (een brede, dikke band uit dezelfde stof als de kimono), althans bij de vrouw. Bij de man bestaat de kimono uit twee delen, een hemd en een wijde broek. Het hemd wordt ook vastgebonden maar niet met zo’n brede band als bij de vrouwen. Het is ook anders gekleurd: die van de mannen zijn donker, vaak gewoon zwart, die van de vrouwen is vrolijk gekleurd. Maar naarmate men ouder wordt, moeten de kimono’s ook ingetogener zijn.
Het is blijkbaar zeer moeilijk om een kimono aan te doen want het neemt meestal een dik half uur in beslag. Veel vrouwen volgen dan ook les voor. Bij een kimono worden geen schoenen gedragen maar hoge houten sandalen, geta genoemd ofwel sandalen uit katoen of leer (zori). Men draagt ook enkel witte katoenen sokken (tabi) erbij die een gleuf hebben tussen de grote en 2e teen, waar het riempje van de sandaal tussen moet. Tenslotte zeg ik er ook nog bij dat wat de vrouw draagt als kimono vroeger (en nu ook eigenlijk) haar sociale status duidelijk maakte. Zo heb je dus een verschil tussen kimono’s voor ongetrouwde meisjes en kimono’s voor getrouwde vrouwen. Het verschil is namelijk dat ongetrouwde meisjes het met lange, brede mouwen dragen en de getrouwde met smallere en ook wel kortere mouwen.
40  Man in kimono. 42  Kinderen in kimono. J Geta

7Cf.:overgenomen uit http://www.wikf.nl/Dutch/algemeen.html
8Cf.: overgenomen uit http://www.nl.emb-japan.go.jp/japannu/leven/leven.htm